Przelicznik współrzędnych UTM na szerokość i długość geograficzną (i odwrotnie)
Przelicza UTM ↔ szerokość/długość geograficzną w ETRS89 i w układach o tej samej elipsoidzie (WGS 84, SIRGAS 2000, NAD83…), jeden punkt albo całą listę wklejoną z Excela. Pokazuje też współczynnik skali i zbieżność południków. Wszystko liczy się w Twojej przeglądarce.
Akceptuje E N, nazwa E N lub E N wysokość, oddzielone spacją, tabulatorem lub średnikiem (wklejanie z Excela działa). Jeśli N jest przed E, zostanie to rozpoznane.
Stopnie dziesiętne (z kropką lub przecinkiem) albo stopnie/minuty/sekundy, z symbolami lub bez. Bez litery: dodatnie = północ/wschód, ujemne = południe/zachód. Używaj liter międzynarodowych: N, S, E, W (uwaga: W oznacza zachód, a nie wschód — wschód to E). Wymuś strefę, aby pracować w strefie rozszerzonej (obiekt na granicy dwóch stref). Możesz też kliknąć na mapie.
Wynik
Wpisz lub wklej współrzędne powyżej. Wynik pojawi się tutaj od razu.
Jak działa przeliczanie UTM
Odwzorowanie UTM (Universal Transverse Mercator) dzieli Ziemię na 60 stref o szerokości 6° długości geograficznej, numerowanych na wschód od 180°W. Polska leży w strefach 33, 34 i 35 (południki osiowe 15°, 21° i 27°E). W każdej strefie południk osiowy ma E = 500 000 m i współczynnik skali 0.9996; na półkuli południowej równik ma N = 10 000 000 m (fałszywa północ).
Przelicznik używa elipsoidy GRS80 (tej, na której opierają się ETRS89, WGS 84, NAD83 i SIRGAS 2000 — różnica między nimi w odwzorowaniu jest dużo mniejsza niż milimetr) i szeregu Krügera 6. rzędu stosowanego w oprogramowaniu geodezyjnym, z dokładnością lepszą niż milimetr wewnątrz strefy. Dlatego działa też w strefie rozszerzonej, kilka stopni poza strefą naturalną.
Współczynnik skali (k): o ile odległość na płaszczyźnie UTM jest dłuższa lub krótsza od tej samej odległości na elipsoidzie. Zbieżność południków (γ): kąt między północą siatki (UTM) a północą geograficzną w danym punkcie; azymut geograficzny ≈ azymut topograficzny (siatki) + γ.
Najczęstsze pytania
Jak ustalić strefę UTM danego miejsca?
Strefa = część całkowita z (długość + 180) ÷ 6, plus 1. Np. długość 21.01°E (Warszawa) → 201.01 ÷ 6 = 33.5 → strefa 34 (południk osiowy 21°E). W trybie „B/L → UTM” ze strefą automatyczną kalkulator robi to sam. W Polsce: strefa 33 na zachód od 18°E (np. Szczecin, Poznań, Wrocław), 34 od 18°E do 24°E (m.in. Gdańsk, Warszawa, Łódź, Kraków) i 35 na skrawku na wschód od 24°E. Narzędzie używa standardowych stref 6°.
Czy ETRS89, WGS 84 i SIRGAS 2000 to to samo?
Mają (praktycznie) tę samą elipsoidę, więc wzory UTM są identyczne. Same układy odniesienia już nie: ETRS89 (w Polsce realizacja PL-ETRF2000), NAD83 czy SIRGAS 2000 są związane ze swoimi płytami tektonicznymi i dziś różnią się od WGS 84 o kilka decymetrów, a nawet ok. 2 m. To narzędzie przelicza odwzorowanie, a nie układ odniesienia: wynik pozostaje w układzie, w którym wpisano dane. Starsze układy, takie jak Pułkowo 1942 (układy „1942” i „1965”, elipsoida Krasowskiego) czy ED50, używają innych elipsoid i wymagają najpierw transformacji.
Co to jest strefa rozszerzona?
Gdy działka lub inwestycja leży na granicy dwóch stref, często liczy się wszystko w jednej strefie, nawet jeśli część punktów wychodzi poza nią, żeby nie dzielić pomiaru na dwa układy. Wystarczy wybrać strefę w trybie „B/L → UTM”. Im dalej od południka osiowego, tym większy współczynnik skali (zniekształcenie).
Czy na półkuli południowej współrzędna N zaczyna się od 10 000 000 m?
Tak. Na półkuli południowej dodaje się „fałszywą północ” 10 000 000 m, aby N nigdy nie było ujemne. Na półkuli północnej (cała Polska) N liczy się od 0 na równiku — przy punktach blisko równika zawsze sprawdzaj półkulę.
Czy mogę wkleić listę z Excela?
Tak. Skopiuj kolumny (nazwa, E, N albo szerokość, długość) i wklej je w pole. Każdy wiersz to jeden punkt. Wynik pojawia się w tabeli, którą możesz skopiować z powrotem do Excela lub pobrać jako CSV.